Grafika dewocyjna


Matka Boska Bolesna, grafika dewocyjna, XIX/XX w., Kamieniec Ząbkowicki, Dolny Śląsk
Matka Boska Bolesna, grafika dewocyjna, XIX/XX w., Kamieniec Ząbkowicki, Dolny Śląsk

        Systematycznie inwentaryzowany zbiór grafiki dewocyjnej zebrany został i zaopatrzony w podstawowe noty katalogowe przez Nicolausa von Lutterottiego, zakonnika ze zgromadzenia benedyktynów w Krzeszowie. Kolekcja obejmuje głównie osiemnastowieczne i dziewiętnastowieczne prace drukowane na terenie Niemiec, Austrii i Czech, a w niewielkiej części także Francji i Polski. Rozległemu zasięgowi terytorialnemu grafik odpowiada ich duże zróżnicowanie tematyczne, w wielu wypadkach znajdujące bezpośrednie analogie do ikonografii obrazów na szkle. Prawdopodobne jest więc, że to właśnie grafiki służyły jako wzór w procesie ich opracowywania.

Św. Józef, grafika dewocyjna, XIX w., Dolny Śląsk
Św. Józef, grafika dewocyjna, XIX w., Dolny Śląsk

        Obok najczęstszych małych obrazków przeznaczonych do modlitewników w zbiorze występują same modlitewniki, listy modlitewne (tzw. Listy z nieba), powinszowania z okazji pierwszej komunii, chrztu, ślubu oraz zawiadomienia o śmierci. Większe grafiki oprawiane były w ramki i zawieszane na ścianach izby mieszkalnej w tzw. świętym kącie.
        Ryciny te powstawały z reguły w prowincjonalnych, często klasztornych drukarniach, a rozprowadzano je, podobnie jak malarstwo na szkle, w centrach pielgrzymkowych, na odpustach, jarmarkach, za pośrednictwem wędrownych handlarzy.
        Obok miedziorytów, drzeworytów i stalorytów pojawiają się tu obrazki wykonywane techniką mieszaną - druki ręcznie kolorowane, naklejane na tkaninę, tiul i liść.

Matka Boska Dobrej Rady, grafika dewocyjna, XIX w., okolice Kamiennej Góry, Dolny Śląsk
Matka Boska Dobrej Rady, grafika dewocyjna, XIX w., okolice Kamiennej Góry, Dolny Śląsk



Instytucja Kultury Samorządu Województwa Dolnośląskiego

Partnerzy medialni